Cục Hàng không VN vừa
yêu cầu các hãng đưa máy bay về đậu qua đêm ở sân bay Cần Thơ để giảm tải cho
Tân Sơn Nhất. Tuy nhiên, nhiều chuyên gia cho rằng chủ trương này không hợp lý
và sẽ phát sinh chi phí rất lớn cho các hãng.
Lý giải cho yêu cầu trên, Cục Hàng không cho rằng do mật độ
khai thác tiếp tục tăng cao, đặc biệt là tăng chuyến và mở mới các đường bay nội
địa, số lượng máy bay của các hãng hàng không trong nước ngày càng nhiều, gây
áp lực rất lớn lên kết cấu hạ tầng hàng không, đặc biệt tại sân bay Tân Sơn Nhất.
Hiện sân bay này có 57 chỗ nhưng số lượng máy bay đậu qua đêm tại đây thường
cao hơn số lượng được điều phối.
 |
| Máy bay đậu tại sân bay Tân Sơn Nhất đang bị quá tải |
Lãng phí một chuyến bay
vòng
Đại diện một hãng hàng không cho biết, câu chuyện “bay đến
Tân Sơn Nhất, gửi máy bay qua đêm ở Cần Thơ” cũng tương tự như việc vì nhà chật
phải gửi xe máy ở cách xa nhà, nhưng sáng ra phải làm cuốc xe ôm đến lấy xe về
đi làm. “Chi phí phát sinh nếu phải đưa máy bay ra đỗ qua đêm ở Cần Thơ là rất
lớn, không chỉ là chi phí xăng dầu, phí cất hạ cánh, mà còn là chi phí ăn ở cho
tổ bay, đội bảo dưỡng kỹ thuật. Chưa kể lại phát sinh thêm một lượng lớn máy
bay mỗi sáng tấp nập đổ về Tân Sơn Nhất, có thể gây ùn tắc khi phải chờ nhau cất,
hạ cánh”, vị này cho biết.
Cùng quan điểm này, một cán bộ trong ngành hàng không cho
hay, máy bay không đơn giản như ô tô, xe máy có thể gửi qua đêm, vì đi kèm với
máy bay là các bộ phận kỹ thuật, bảo dưỡng. Ông này phân tích: hiện số lượng
chuyến bay đến/đi Cần Thơ ở mức khá khiêm tốn nếu so với các sân bay căn cứ
khác. Nếu với các sân bay căn cứ có mật độ và tần suất bay tương đối cao, các
hãng sẽ tính toán chi phí bằng cách sắp xếp các chuyến bay đêm đến Đà Nẵng, Cam
Ranh hoặc Cát Bi, sau đó sáng hôm sau sẽ thực hiện chuyển tiếp đến sân bay
khác. Trong trường hợp phải bay rỗng một chiều không khách thì chi phí bỏ ra
cũng không đáng kể. Tuy nhiên, với sân bay Cần Thơ, lượng đi lại tương đối ít,
nếu đỗ qua đêm các hãng sẽ phải điều máy bay rỗng từ Tân Sơn Nhất bay về Cần
Thơ, sáng hôm sau lại bay trở lại Tân Sơn Nhất, tốn chi phí như một chuyến bay
thông thường.
“Khoảng cách giữa TP HCM và Cần Thơ rất ngắn, với vận tốc 300
- 400 km/giờ bay vèo là đến Cần Thơ, nhưng vì lý do kỹ thuật máy bay vẫn phải
bay vòng. Nếu chỉ tính đơn giản chi phí cho một chuyến bay Tân Sơn Nhất - Cần
Thơ là 200 triệu đồng khứ hồi, thì điều 5 - 6 máy bay từ Tân Sơn Nhất ra Cần
Thơ đã tốn cả tỉ đồng/ngày. Để máy bay đỗ lại qua đêm, Cần Thơ sẽ phải đảm bảo
vấn đề kỹ thuật cho máy bay. Nhưng vấn đề phát sinh chi phí, ai sẽ chịu thay
cho các hãng, không thể bắt khách hàng phải chịu thêm chi phí một chiều bay rỗng
chỉ để đỗ máy bay. Giải pháp đưa máy bay về đỗ qua đêm ở Cần Thơ về mặt thủ
công có thể thực hiện được, nhưng hiệu quả trong thực tế là không có”, ông này
cho biết.
Hiện tại, chỉ sân bay Nội Bài, Tân Sơn Nhất, Đà Nẵng đủ điều
kiện bảo dưỡng, sửa chữa lớn với các máy bay gặp trục trặc kỹ thuật. Theo một
chuyên gia trong ngành, trước đây các hãng thay vì tập trung ở đầu Tân Sơn Nhất,
Nội Bài đã tính đến chuyện đưa bớt máy bay về đỗ qua đêm ở Huế, Vinh... Theo
đó, các chuyến bay tối sẽ xuống các sân bay này và sáng ra sẽ bay về sân bay
căn cứ hoặc bay chuyển tiếp. Tuy nhiên, điều này đã không thực hiện được do các
phức tạp phát sinh liên quan đến trang thiết bị, kỹ thuật bảo dưỡng...
Sao không mở rộng Tân
Sơn Nhất, Đà Nẵng, Cát Bi ?...
Theo các chuyên gia, yêu cầu đưa máy bay về đỗ qua đêm tại Cần
Thơ để giảm ùn tắc cho Tân Sơn Nhất càng bất hợp lý hơn khi nhìn lại việc mở rộng
chậm chạp ở sân bay Tân Sơn Nhất. Theo đó, 21 ha trong sân bay Tân Sơn Nhất đã
có chủ trương của Chính phủ, Bộ Quốc phòng đồng ý bàn giao nhưng tới nay vẫn
chưa triển khai.
Đặc biệt, từ năm 2011, Công ty hàng không lưỡng dụng Ngôi sao
Việt (Vietstar) đã được phê duyệt mặt bằng quy hoạch tổng thể xây dựng nhà ga
lưỡng dụng với diện tích 10 ha tại Tân Sơn Nhất để phục vụ cho hàng không giá rẻ,
giảm tải áp lực bãi đậu máy bay cho sân bay này. Tuy nhiên, sau hơn 5 năm, dự
án vẫn nằm trên giấy và phần đất dự kiến dành cho Vietstar vẫn để không rất
lãng phí, trong khi Tân Sơn Nhất vẫn ca bài ca quá tải, thiếu chỗ đỗ. Mặt khác,
việc mở rộng sân bay Đà Nẵng, Cát Bi cũng rất khả thi vì vẫn còn dư địa đất rất
lớn.
TS Phạm Sanh cho rằng: “Nếu vì lý do Tân Sơn Nhất quá tải đường
băng mà buộc các máy bay phải quá cảnh tạm tại các sân bay lân cận khác thì còn
có thể chấp nhận, chứ vì quá tải chỗ đậu mà phải cho máy bay bay không xuống Cần
Thơ đậu thì quá vô duyên, tốn kém. Trên thế giới không sân bay nào thực hiện việc
này. Các cơ quan chức năng nên tận dụng những chỗ còn trống trong khu vực sân
bay hoặc xung quanh sân bay Tân Sơn Nhất để đậu máy bay”.
 |
| Sân bay Cần Thơ |
TS Lý Hùng Anh, bộ môn kỹ thuật hàng không - Khoa Kỹ thuật
giao thông thuộc Trường đại học Bách khoa TP HCM, cho rằng đối với máy bay, mỗi
lần cất, hạ cánh liên quan đến rất nhiều thứ chứ không đơn giản như xe buýt dễ
dàng chạy chỗ này đáp chỗ kia. Chưa kể, xét về bài toán kinh tế, việc cho máy
bay sau khi trả khách ở sân bay Tân Sơn Nhất (TP HCM) rồi bay đến sân bay Cần
Thơ đậu qua đêm, sáng hôm sau lại quay ngược lên sân bay Tân Sơn Nhất để đón
khách rất không hợp lý.
Theo TS Hùng Anh, chi phí cho mỗi lần máy bay cất, hạ cánh,
nhiên liệu cho máy bay bay từ Cần Thơ - TP HCM và ngược lại... chắc chắn các
hãng hàng không sẽ hạch toán vào giá vé, cuối cùng hành khách, người tiêu dùng
phải gánh chịu.
“Các hãng hàng không phải tốn chi phí cho 2 lượt đi và về từ
Tân Sơn Nhất đến sân bay Cần Thơ và ngược lại nhưng cũng chẳng để làm gì, chẳng
có hành khách, chỉ để đậu máy bay. Việc này tôi thấy kỳ kỳ”, TS Hùng Anh nhìn
nhận và cho rằng giải pháp cần thiết nhất hiện nay là mở rộng diện tích sân đỗ
máy bay chứ không phải bắt các hãng đi gửi qua đêm ở Cần Thơ.
Kỹ sư, chuyên gia Nguyễn Minh Đồng cho rằng thời gian máy bay
cất, hạ cánh cực kỳ tiêu hao nhiên liệu vì phải sử dụng tối đa công suất
turbin. Chưa kể, tần suất chuyến bay tăng lên, bộ phận kiểm soát không lưu tại
TP HCM càng làm việc căng thẳng hơn nữa do số lượng chuyến bay cất, hạ cánh
tăng lên.
“Đây là giải pháp cực kỳ tình thế, trong những thời điểm cao
điểm nhất vì không còn giải pháp nào khác. Chi phí mỗi chuyến bay lên xuống TP
HCM - Cần Thơ ít nhất 5.000 - 10.000 USD. Sân bay Long Thành tối thiểu 8 - 10
năm nữa mới xong. Theo tôi, cần phải mở rộng sân bay Tân Sơn Nhất”, ông Đồng
nói.
(Thanh niên)
